Karotidna bolest: Simptomi, dijagnostika i najefikasniji tretmani za prevenciju moždanog udara

Šta je degenerativna bolest arterija?

Degenerativna bolest arterija u obliku ateroskleroze zahvata različite dijelove arterijskog sistema, rezultujući suženjem (stenozom) ili proširenjem krvnih sudova (aneurizmom). Najčešće se javlja u koronarnim arterijama, arterijama vrata i perifernim arterijama nogu, što može dovesti do srčanog ili moždanog udara, kao i gangrene usled ishemije.

Klinička slika karotidne bolesti

Karotidna bolest dugo se tretirala konzervativno, ali zahvaljujući napretku u dijagnostici i razumijevanju moždanih poremećaja, danas se često liječi hirurški. Bolest karakterišu promjene na karotidnim arterijama – njihovo suženje ili prisustvo neravnih plakova koji ugrožavaju pravilan protok krvi u mozak, povećavajući rizik od moždanog udara.

Dijagnostika karotidne bolesti

Prepoznavanje bolesti počinje osluškivanjem šuma nad karotidama, a zatim detaljnim ultrazvučnim pregledom. Suženje veće od 75% smatra se kritičnim i često zahtijeva hirurški tretman. Uz ultrazvuk, koriste se angiografija i CT skeniranje mozga kako bi se utvrdilo stanje i planirala operacija.

Hirurško liječenje i intervencije

Operacija podrazumijeva uklanjanje bolesnih slojeva s unutrašnje strane arterija i rekonstrukciju krvnog suda. Tokom zahvata hirurg osigurava neprekidan protok krvi u mozak, čime se minimalizuje rizik od moždanog udara, koji ne smije prelaziti 2%. Uz operacije, u nekim slučajevima koristi se i stentiranje, iako je hirurški tretman zlatni standard.

Konzervativni i medikamentozni tretman

Kod blažih promjena ili nakon operacije, fokus je na kontroli faktora rizika kao što su prestanak pušenja, regulacija krvnog pritiska, dijabetesa i gojaznosti. Takođe se koriste lijekovi kao što je Aspirin za sprečavanje stvaranja tromba, no medikamentna terapija nije zamjena za hirurški zahvat već dopuna liječenju.