Muški sterilitet: Ključni uzroci, dijagnoza i važnost spermograma za plodnost muškaraca

Uvod u muški sterilitet

Muški sterilitet je uzrok neplodnosti u oko 40% slučajeva i često je povezan sa smanjenim brojem, pokretljivošću ili nepravilnim oblikom spermatozoida. Dijagnostika se zasniva na anamnezi, kliničkom pregledu, spermogramu, hormonskom statusu te dodatnim ultrazvučnim, radiološkim i hirurškim metodama.

Važnost anamneze i kliničkog pregleda

Anamneza prikuplja detalje o starosti, načinu života, seksualnim aktivnostima, prethodnim bolestima testisa i porodičnim faktorima. Klinički pregled procjenjuje opšte stanje, seksualni razvoj i sekundarne polne karakteristike.

Zašto je spermogram ključan?

Spermogram predstavlja osnovni test za utvrđivanje muškog faktora neplodnosti. Analiza sperme se obavlja nakon apstinencije od 3-5 dana, a da bi rezultati bili pouzdani, neophodno je uraditi najmanje dvije analize u različitim vremenskim intervalima.

Tumačenje nalaza spermograma

Normalni parametri uključuju volumen od 2 do 5 ml, broj spermatozoida između 20 i 250 miliona, pokretljivost preko 50% i više od 50% spermatozoida normalne morfologije. Boja i miris sperme treba da budu u normalnom rasponu, dok koagulacija i likvefakcija treba da se dese u roku od 5-40 minuta.

Problemi vezani za muški sterilitet

Oligospermija označava nizak broj spermatozoida, astenospermija smanjenu pokretljivost, teratospermija nepravilnu morfologiju, dok azospermija predstavlja odsustvo spermatozoida u ejakulatu.

Morfologija spermatozoida

Normalan spermogram podrazumijeva preko 50% spermatozoida sa pravilnim oblikom. Prisutnost više abnormalnih formi, poput duple glave, nepravilnog repa ili vrata, može ukazivati na probleme sa plodnošću. Klasifikacija obuhvata deset osnovnih kategorija morfoloških abnormalnosti, a infertilni muškarci imaju znatno veći procenat abnormalnih oblika.

Druge dijagnostičke metode

Spermocitogram detaljno analizira strukturu spermatozoida u poređenju sa zdravim uzorcima. Hormonsko testiranje obuhvata analize testosterona i gonadotropina. Biopsija testisa i radiološki pregledi koriste se za potvrdu dijagnoze i procjenu prohodnosti semenovoda. Kariotipizacija je važna za otkrivanje hromozomskih abnormalnosti i izvodi se u specijalizovanim laboratorijama.