Virusni hepatitis D: Simptomi, prijenos, dijagnoza i liječenje uz istovremenu infekciju hepatitisom B

Šta je virusni hepatitis D?

Virusni hepatitis D (VHD) je infektivna bolest koja se javlja samo uz prisustvo hepatitisa B (VHB). VHD je nepotpun virus sastavljen od jednostruke kružne RNK čestice, a svoj omotač dobija od virusa hepatitisa B, čime postaje potpuni virus sposoban za oštećenje jetre. Zbog toga ne postoji infekcija virusom hepatitisa D bez prethodne ili istovremene infekcije virusom hepatitisa B. Prenosi se prvenstveno putem krvi, dok je polni prenos rjeđi.

Načini prenošenja i klinička slika

Postoje dvije glavne vrste prenošenja: koinfekcija, kada primatelj istovremeno dobije virus hepatitisa B i D, najčešće putem transfuzije ili intravenoznog unošenja droga, i superinfekcija, koja se javlja kod osoba sa postojećom HBV infekcijom, često kod intravenoznih narkomana. Virusni hepatitis D može se manifestovati kao brzo progresivni hepatitis koji za 1-2 godine dovodi do ciroze jetre, kao suptilna bolest sa blagim simptomima koja se razvija u cirozu kroz 10-15 godina, ili kao neprogresivno stanje s virusonoštvom bez kliničkih posljedica.

Inkubacija i faze bolesti

Inkubacioni period iznosi između 15 i 70 dana. Koinfekcija VHD i VHB izaziva simptome nalik akutnom obliku hepatitisa B. Akutni hepatitis B tvori se kroz tri faze: preikterusnu, ikterusnu i rekonvalescentnu. Preikterusna faza traje 7-10 dana i karakterišu je simptomi poput malaksalosti, glavobolje, mučnine, bolova u stomaku i povišene temperature. Jetra može biti uvećana, a urin tamne boje. Ikterusna faza donosi žuticu, promjenu boje kože i sluznica, tamni urin i blijedu stolicu. Rekonvalescentna faza može trajati od nekoliko sedmica do šest mjeseci, uz postepeno poboljšanje zdravstvenog stanja, iako testovi jetre mogu pokazivati abnormalnosti.

Teži oblik i hronični hepatitis D

Superinfekcija VHD često uzrokuje teži oblik akutnog hepatitisa koji može biti fatalan. Hronični delta hepatitis je ozbiljniji i može rezultirati brzim razvojem ciroze jetre, što predstavlja teži oblik od samog hroničnog hepatitisa B.

Dijagnostika i terapija

Dijagnoza se postavlja na osnovu anamneze, kliničkih simptoma i laboratorijskih testova kao što su PCR i ELISA, koji detektuju specifična antitijela IgM i IgG protiv VHD-a. Liječenje je slično kao kod hepatitisa B i uključuje dijetu, odmor i terapiju, najčešće rekombinantnim interferonom. Antiviralna terapija je još uvijek u fazi istraživanja za hronični hepatitis D. Kod završnog stadija bolesti smatra se transplantacija jetre. Prevencija zasniva se na prevenciji hepatitisa B kroz vakcinaciju i imunizaciju.