Manjak plodove vode u trudnoći: Uzroci, simptomi i kako prepoznati oligoamnion

Šta je plodova voda?

Plodova voda nastaje od lučenja amniotičkih ćelija, krvnih sudova majke i bubrega ploda. Sastoji se od 98,7% vode i 1,3% ostalih supstanci. U njoj se nalaze mekonijum, otpale ćelije kože ploda i sirasti namaz (verniks) koji obavija plod. Količina plodove vode se stalno menja jer se resorbuje preko unutrašnje opne, dok ćelije opne aktivno proizvode novu tečnost, održavajući adekvatnu koncentraciju prema starosti trudnoće.

Količina plodove vode tokom trudnoće

Najveća količina plodove vode javlja se u četvrtom mesecu trudnoće (1 do 1,5 litara). Kasnije se smanjuje na oko pola litra do sedmog meseca, a pred porođaj iznosi svega oko 200 ml. Kod nekih trudnica količina može biti znatno manja, što se naziva oligoamnion ili oligohidroamnion. Oko 8% trudnica u nekom periodu trudnoće ima manjak plodove vode, najčešće u trećem tromesečju, dok je kod 12% žena koje prenose trudnoću ovaj problem prisutan.

Uzroci oligoamniona

Uzroci manjka plodove vode nisu potpuno poznati i ne prenose se nasledno. Mogući razlozi uključuju propustanje ovojnica, probleme sa posteljicom koja ne može isporučiti dovoljno hranljivih materija ili tečnosti, kao i sindrom transfuzije kod jednojajčanih blizanaca gde jedan dobija previše, a drugi premalo plodove vode. Takođe, urođene mane ploda kao što su bubrežne ili srčane abnormalnosti mogu izazvati smanjenje plodove vode u ranom periodu trudnoće.

Simptomi i klinička slika

Trudničin stomak u slučaju manjka plodove vode može biti manji nego što odgovara starosti trudnoće, a plod je lakše palpabilan. Trudnica može osećati bol pri pokretima ploda, dok su srčani tonovi čujni jasno pri auskultaciji. U težim slučajevima može doći do povrede ploda preko trbušnog zida majke i stvaranja sraslina (Simonartove trake), koje dovode do deformacija pri rođenju. Što se oligoamnion pojavi ranije, deformacije su ozbiljnije i učestalije.

Lečenje

Specifično lečenje ne postoji, ali se preporučuje mirovanje, naročito u zadnjem tromesečju trudnoće, kako bi se smanjio rizik po plod.