Okluzija centralne retinalne arterije: Uzroci, simptomi i neefikasan tretman sa važnom profilaksom

Etiologija okluzije centralne retinalne arterije

Okluzija centralne retinalne arterije nastaje zbog prekida arterijske cirkulacije u retini, što dovodi do karakterističnih promena na očnom dnu. Uzroci ovog sindroma nisu jedinstveni; spazam arterije centralis retine ponekad može izazvati privremeno stanje sa mogućim povratkom vida ako spazam nije dugotrajan. S druge strane, organski uzroci, poput embolije centralne retinalne arterije, dovode do trajnog oštećenja. Emboli često nastaju kod srčanih pacijenata sa valvularnim manama ili promenama na arterijskom zidu usled zapaljenja ili arterioskleroze. Pušenje i nikotin dodatno provociraju spazme arterije.

Klinička slika i oftalmoskopski nalazi

Simptomi i izgled oka zavise od lokacije okluzije—u centralnom stablu ili nekim granama arterije. Blokada u centralnom stablu izaziva nagli gubitak vida, tzv. amaurozu, sa celokupnom edematoznom retinom koja dobija mlečnobelu boju. Jedino žuta pega na retini zadržava crvenu, „trešnjastu“ boju. Okluzija grane arterije dovodi do edematoznog otoka samo u njoj pripadajućem delu retine sa oštrijom granicom zahvaćenog područja i lokalnim gubitkom vida. Tokom vremena edem se povlači, makula gubi izraženu crvenost, a na papili nastaju atrofične promene. Definitivan gubitak vida nastaje jer retina veoma brzo strada usled prekida ishrane.

Lečenje i prevencija

U hitnim slučajevima može se pokušati obnavljanje vida pomoću vazodilatatora i spazmolitika poput priskola, acetil-holina, nikotinske kiseline, papaverina i complamina, ako je problem nastao od spazma. Međutim, kod organskih promena terapija je uglavnom neuspešna. Najvažnija je prevencija kroz kvalitetno lečenje srčanih bolesti, arterioskleroze i zapaljenja koje ugrožavaju zidove arterije.