Paraliza motornih nerava larinksa: simptomi, dijagnoza i najučinkovitije metode liječenja

Uzroci paralize larinksnih motornih nerava

Paraliza motornih nerava larinksa može se pojaviti na centralnom ili perifernom nivou. Centralna paraliza nastaje zbog oštećenja u centralnom nervnom sistemu, dok periferni oblik izazivaju pritisak, traume, jatrogeni uzroci, maligne infiltracije, neuritis, avitaminoza, odnosno hemijski i infektivni toksini.

Klinička slika paralize larinksa

Simptomi zavise od oštećenja vagusnog nerva, n. recurrens (jednostrano ili obostrano) i n. laryngeus superior. Najčešći simptomi su disfonija, otežano disanje (dispneja), a ponekad i disfagija. Jednostrana paraliza recurrensa uglavnom ne ometa disanje, a javlja se promuklost koja se može poboljšati kompenzatornim pokretima suprotne glasne žice. Kada su glasnice u medijalnom položaju, govor može ostati normalan. Obostrana paraliza recurrensa često uzrokuje disanje otežano usljed medijalnog položaja glasnica, slab kašalj, ali uglavnom dobar glas. Uz oštećenje vagusa mogu se pojaviti tahikardija i ekstrasistole.

Paraliza laryngeus superior rijetko postoji bez praćenja recurrens paralize, a karakterišu je uredno disanje, grub glas i brza zamornost. Moguća je aspiracija hrane.

Dijagnostika i liječenje

Dijagnoza se postavlja na osnovu anamneze, kliničke slike, ORL pregleda, laboratorijskih analiza i radiografije. Kod bilateralne paralize sa značajnom ugroženošću disanja potrebna je traheotomija. Sužen glotis može se hirurški proširiti ekstralarinksnim ili endolarinksnim metodama uz pomoć mikrolaringoskopije.

Jednostrana paraliza liječi se stimulacijom larinksa galvanskom ili faradskom strujom, uz velike doze vitamina B. Neizostavan dio liječenja je i fonijatrijska rehabilitacija za obnovu funkcije glasa i disanja.