Rak dojke u Srbiji: Faktori rizika, dijagnostika i značaj ranog otkrivanja za prevenciju bolesti

Rak dojke kao vodeći uzrok smrti kod žena

Rak dojke predstavlja jedan od glavnih razloga smrtnosti od malignih bolesti u ženskoj populaciji, ne samo u Srbiji već i širom svijeta. Prema podacima Svjetske zdravstvene organizacije, godišnje se dijagnostikuje preko dva miliona novih slučajeva ove bolesti, uključujući i muškarce, dok od raka dojke svake godine umire više od pola miliona ljudi.

Statistika u Srbiji

U Srbiji je rak dojke jedna od vodećih uzroka prevremene smrti kod žena. Najčešći uzroci smrti žena u našoj zemlji su cerebrovaskularne bolesti, ishemijska bolest srca i rak dojke. Prema Institutu za javno zdravlje Srbije "Dr Milan Jovanović Batut", registrovano je 4.368 novooboljelih i 1.782 smrtna slučaja od raka dojke.

Faktori rizika i važnost ranog otkrivanja

Najvažniji faktori rizika za razvoj raka dojke su ženski pol, starija životna dob, porodična genetska predispozicija, reproduktivni faktori poput trajanja reproduktivnog perioda i dobi pri prvom porođaju, gojaznost, konzumacija alkohola, fizička neaktivnost, kao i izloženost zračenju i geografski faktori.

U Srbiji se značajan broj slučajeva raka dojke otkriva kasno. Rano otkrivanje putem redovnog skrininga je jedina efikasna mjera za smanjenje smrtnosti. Preporučuje se da žene od 50 godina obave prvu mamografiju, dok se onima starijim od 50 preporučuje redovno snimanje dva puta godišnje. Takođe, simptomi poput grudićâ, zadebljanja, uvlačenja bradavica, pojačanog sekreta, promjene veličine ili oblika dojke, svrab ili crvenilo, zahtijevaju hitnu medicinsku pažnju.

Oktobar kao mjesec borbe protiv raka dojke

Rana faza raka dojke je izlječiva u preko 90% slučajeva uz adekvatnu terapiju i pravovremenu dijagnostiku. Oktobar kao mjesec posvećen podizanju svijesti o raku dojke fokusira se na prevenciju i rano otkrivanje. U ovom periodu mnoge zemlje, pa i Srbija, ističu važnost informisanja i podrške osobama koje se bore ili su prebrodile ovu bolest.

Stetoskop.info u narednom mjesecu posvećuje posebnu pažnju karcinomu dojke, pružajući edukativne materijale i podstičući javnost na aktivno učešće u prevenciji. Ženski centar Milica po drugi put sprovodi anonimnu anketu kojom želi da unaprijedi liječenje i kvalitet života oboljelih, a svi zainteresovani se pozivaju da učestvuju i doprinesu ovoj važnoj zdravstvenoj inicijativi.