Sve što morate znati o mastopatiji: Uzroci, simptomi i najsavremeniji načini liječenja dojki

Šta je mastopatija?

Mastopatija označava istovremeno prisustvo različitih promjena u tkivu dojke, koje uključuju atrofiju, hiperplaziju i metaplaziju. Sve ove promjene su u patogenetskom smislu vezane za hormonsku zavisnost. Najčešće se javlja obostrano, sa individualno specifičnim strukturnim promjenama u tkivu dojke, naročito u gornjim spoljnim kvadrantima tokom reproduktivnog perioda žene.

Uzroci nastanka mastopatije

Glavni uzrok mastopatije je disfunkcija jajnika koja dovodi do hormonskog disbalansa, naročito zbog dominacije estrogena u odnosu na progesteron. Ova hormonska neravnoteža dovodi do cikličnih promjena u mliječnim žlijezdama, što može izazvati napetost i proširenje kanalića. Simptomi se često smanjuju tokom menopauze, što potvrđuje hormonsku povezanost bolesti.

Vrste mastopatije

Mastopatija se dijeli u tri stepena: jednostavna (bez proliferacije epitela), proliferativna (s proliferacijom epitela, ali bez atipije) i atipična (s teškom displazijom i ćelijskom atipijom). Najčešći oblik je fibro-cistična mastopatija, koja uključuje umnožavanje vezivnog tkiva i cistične promjene. Adenoza, kao još jedna česta promjena, uključuje hiperplaziju epitela bez formiranja cisti.

Simptomi mastopatije

Glavni simptomi uključuju zadebljanja i čvoriće u dojkama, najčešće u gornjim spoljnim kvadrantima, bolove u dojkama koji se javljaju ciklički prije menstruacije, te iscedak iz dojki koji može biti vodenast, mlečni ili povremeno krvav.

Dijagnostika i liječenje

Dijagnoza se postavlja pregledom, ultrazvukom, mamografijom, a kod izlučevina i galaktografijom i citologijom. Biopsija je neophodna kod sumnjivih promjena. Liječenje je individualizovano i usmjereno na ispravljanje estrogenske dominacije, uključujući lokalnu primjenu progesteronskih masti i gestagena tokom druge faze ciklusa. Kod povišenog prolaktina koristi se bromokriptin, a moguća je i terapija danazolom ili tamoksifenom, uz praćenje mogućih neželjenih efekata.