Sve što morate znati o Salmonella typhi: Uzrok, simptomi, dijagnostika i efikasno liječenje tifusa

Osnovne karakteristike Salmonella typhi

Salmonella typhi je Gram negativna bakterija iz porodice Enterobacteriaceae, veličine 2 do 4 mikrona. Pokretna je zahvaljujući trepljama, asporogena je i osjetljiva na hemijske i fizičke agense. Najsigurnije se uništava na temperaturi od 55°C u trajanju od 30 minuta, dok je otporna na niske temperature. Posjeduje dva somatska antigena (O i Vi) i jedan flagelarni antigen (H).

Način prijenosa i rezervoar bolesti

Salmonella typhi je specifična po tome što obolijeva isključivo čovjek koji je i jedini rezervoar. Bolest poznata kao salmoneloza najčešće se prenosi fekalno-oralnim putem, direktnim kontaktom sa mokraćom i stolicom zaraženih ili kliconoša, kao i indirektno zagađenom vodom. Prenos je moguć i preko riba, školjki, te povrća koje je kontaminirano zaraženom vodom.

Patološki značaj i stadijumi bolesti

Trbušni tifus je akutna, infektivna bolest septično-toksičnog karaktera sa karakterističnim simptomima: kontinuirana povišena temperatura, tifozno stanje, tifozni jezik, bradikardija, splenomegalija i rozeola. Inkubacija traje 5 do 15 dana, a bolest prolazi kroz četiri stupnja:

Stadium incrementi: Traje 7 do 10 dana, sa postupnim porastom temperature do 40 stepeni. Simptomi uključuju glavobolju, gubitak apetita, malaksalost, nesanicu, povremenu epistaksu, proliv ili opstipaciju.

Stadium acmis: Traje 10 do 15 dana sa stalnom temperaturom. Dominiraju glavobolja, bolovi u mišićima i zglobovima, jaka malaksalost i nesanica. Stolice su učestale i karakterističnog izgleda. Nalazi uključuju bledilo, tifozno stanje svijesti, suvi ispucali tifozni jezik, usporen rad srca, uvećanje slezine i jetre te rozeolu.

Stadijum decrementi: Simptomi se postepeno povlače tokom sedam dana sa pada temperaturne krivulje i povratkom apetita.

Stadijum rekonvalescencije: Može trajati do dva mjeseca sa osećajem umora i brzog zamaranja.

Dijagnostika i liječenje

Dijagnoza se postavlja mikrobiološkom analizom krvi, stolice i mokraće, dok se serološki dijagnostikuje Widal testom. Liječenje se zasniva na primjeni etiološke terapije, obično hloramfenikola, uz dijetalnu i simptomatsku terapiju. Preporučuje se lako svarljiva, kalorična dijeta sa češćim i manjim obrocima te primjena antipiretika, analgetika i vitamina za potporu.