Sve što treba znati o fibromima u orofacijalnom području: simptomi, dijagnoza i liječenje

Klinička slika fibroma

Fibromi se najčešće pojavljuju u starijem dobu i manifestuju se u orofacijalnom području, uključujući kožu, sluzokožu usne duplje, dok su tumori u viličnim kostima rijetkost. Najčešće su smješteni ispod epitela ili u dubljim slojevima, ovalnog ili okruglog oblika, jasno ograničeni. Veličine variraju od nekoliko milimetara do nekoliko centimetara, često na tankoj peteljci (fibroma pendulum), a ponekad na široj bazi vezanoj za podlogu, najčešće u obrazima, jeziku, usnama ili nepcu. Površina je prekrivena normalnom sluzokožom ili kožom, a konzistencija može biti tvrda (fibroma durum) ili meka (fibroma molle).

Fibromi vilica

Fibromi viličnih kostiju su rjeđi i uključuju periostalni fibrom, centralni vilični fibrom i osificirajući fibrom. Njihova tačna porijekla nisu u potpunosti jasna, no pretpostavlja se da potiču iz endosta, vezivnog tkiva peridoncijuma ili periosta. Periostalni fibrom je čvrsto vezan za kost, ali ne prodire u nju, a može izazvati dislokaciju zuba i resorpciju kosti usljed pritiska. Centralni fibrom raste polako unutar kosti i može dovesti do izduživanja vilice, kao i do pomjeranja susjednih zuba, često dijagnostikovan kao vilična cista.

Osificirajući fibrom

Osificirajući fibrom stvara koštano tkivo, ponekad značajno, pa može podsjećati na koštane tumore. Najčešće se javlja kod djece starijeg uzrasta, često ostaje neprepoznat, i tipično se nalazi u donjoj vilici. Kod ovih tumora dolazi i do klatarenja zubi, a u gornjoj vilici mogu prodrijeti u maksilarni sinus ili orbitu. Kad se u tumorima pretežno razvija koštano tkivo, radi se o osteofibromu, koji može značajno rasti kod sporih pacijenata.

Histološki i vaskularni aspekti

Histološki, fibromi su sačinjeni od vretenastih ćelija i kolagenih vlakana; tvrdi fibromi su bogatiji kolagenom, dok su meki bogatiji ćelijama. Neki fibromi sadrže krvne ili limfne sudove, što ih čini skloni krvarenju ili degeneraciji sluzokože. Vaskularno bogatiji fibromi nazivaju se angiofibromi. Ako kod ostalih tumora vezivnog tkiva prevladava vezivna komponenta, nazivaju se fibrolipomi, osteofibromi ili fibromiksomi.

Dijagnoza i liječenje

Dijagnoza fibroma postavlja se na temelju kliničke slike, objektivnog pregleda, rendgenskih snimaka, biopsije i patohistoloških nalaza. Terapija fibroma mekih tkiva je kirurška, najčešće ekscizija tumora s direktnim zatvaranjem defekata sluzokože ili kože. Lečenje fibroma kostiju uključuje resekciju zahvaćenog dijela, pri čemu je važno imati na umu mogućnost lokalnog ponavljanja tumora i rizik od maligne promjene u sarkome.