Sve što trebate znati o amneziji: vrste, uzroci, simptomi i savremeni načini dijagnoze i liječenja

Šta je amnezija i vrste pamćenja

Amnezija označava gubitak ili odsustvo pamćenja. Klinički se razlikuju tri vrste pamćenja po trajanju sjećanja: neposredno pamćenje koje traje nekoliko sekundi (kao pamćenje imena ili broja telefona), kratkotrajno ili recentno pamćenje koje podrazumijeva prisećanje događaja nakon nekoliko minuta, sati ili dana, te dugotrajno pamćenje koje čuva sjećanja na događaje u trajanju od mjeseci i godina.

Uzroci amnezije

Amnezija može imati organski ili psihogeni uzrok. Organske amnezije često nastaju zbog povreda mozga, kao što su potres ili kontuzija, oštećenja moždane kore, trovanja, epileptičkih napada i degenerativnih oboljenja mozga. Takođe, upotreba psihoaktivnih supstanci i staračke promjene mogu izazvati amneziju. Psihogena amnezija obično se javlja nakon teškog emocionalnog šoka.

Klinička slika i tipovi amnezije

Retrogradna amnezija predstavlja nemogućnost prisjećanja događaja neposredno prije traume i može pokrivati interval od nekoliko sekundi do minuta. Do nje dolazi usljed raznih oštećenja mozga poput trovanja, udaraca ili moždanih krvnih udara.

Dijagnostika amnezije

Uz detaljan neurološki pregled i testiranje pamćenja, dijagnoza se potvrđuje laboratorijskim analizama krvi i moždane tečnosti, EEG snimanjem, CT ili magnetnom rezonancom mozga. Procjena mentalnog statusa, često putem minimentalnog testa, pomaže u kvantifikaciji oštećenja.

Metode liječenja

Lečenje se zasniva na otklanjanju osnovnog uzroka amnezije. Dok neki pacijenti imaju potpun oporavak pamćenja, kod drugih mogu ostati trajne posljedice. Pravovremena dijagnoza i adekvatan tretman su ključni za što bolje rezultate.