Sve Što Trebate Znati o Dijareji kod Dece: Uzroci, Simptomi i Efikasno Lečenje Proliva

Definicija i značaj dijareje

Dijareja se definiše kao pojava više od tri tečne stolice u 24 časa, pri čemu je važnija konzistencija stolice nego njen broj. Česte, ali formirane stolice nisu dijareja. Kod dojenčadi na ishrani majčinim mlekom često se javljaju kašaste stolice koje nisu znak proliva.

Uzroci i učestalost

Akutna dijareja je jedan od vodećih uzroka smrtnosti kod odojčadi i male djece globalno, sa preko tri miliona smrtnih slučajeva godišnje, uglavnom zbog dehidracije. Glavni uzročnici su virusi poput rotavirusa, bakterije kao što su E.coli, Shigella i Salmonella, te protozoe kao Entamoeba histolytica. Infekcija se prenosi fecalno-oralnim putem, uglavnom unošenjem kontaminirane hrane i vode, kao i indirektnim kontaktom.

Faktori rizika

Loša lična higijena, nehigijensko skladištenje hrane, zagađena voda i neadekvatno rukovanje hranom doprinose širenju dijareje. Uzrok može biti i trovanje hranom, intolerancija na određenu hranu, prevelika upotreba antibiotika ili psihički stres.

Simptomi i klinička slika

Dijareja nastaje usled ubrzanog prolaza stolice kroz creva i smanjene resorpcije vode u debelom crevu. Najčešći oblik je akutna vodenasta dijareja koja traje manje od sedam dana i karakterišu je učestale vodenaste stolice bez krvi, uz mučninu, povraćanje, bolove u stomaku i povišenu temperaturu.

Lečenje i preventiva

Tri osnovna principa su sprečavanje i lečenje dehidracije, te adekvatna ishrana tokom i nakon proliva. Oralna rehidrataciona terapija je ključna, zajedno sa davanjem probiotika i prilagođenom hranom poput pirinča, krompira, šargarepe, nemasnog mesa i voća. Bitno je često davati male količine hrane i tečnosti. Pri znakovima ozbiljne dehidracije ili pogoršanja, obavezno je javljanje lekaru.

Kada posetiti lekara

Potrebno je konsultovati se sa lekarom ako dijareja traje duže od 24 sata, dete često povraća, jako je žedno, odbija hranu i tečnost, ima visoku temperaturu, krv u stolici ili kožne osipe, kao i kod poremećaja svesti.

Zaključak

Dijareja se najčešće javlja u prvoj godini života, posebno između 6 i 11 meseci, kada dete počinje sa nemlečnom hranom i ima smanjenu zaštitu od majčinskih antitela. Pravilna higijena, adekvatna ishrana i rehidratacija su osnovni faktori u prevenciji i lečenju proliva kod dece.