Sve što trebate znati o meningokoknoj infekciji: Simptomi, prenos i efikasno liječenje meningokoknog meningitisa

Uvod u meningokoknu infekciju

Bakterija Neisseria meningitidis, poznata kao meningokok, naseljava gornji respiratorni trakt i ima 13 seroloških grupa. U našim krajevima najčešće se javlja grupa B, zatim u manjoj mjeri grupa C, a rjeđe Y i W-135. Meningokok podsjeća na zrno kafe, veličine je 0,8-1 μm, gram-negativan je i aerobni bacil, ali neotporan na spoljnu sredinu, naročito na svjetlost i vlagu.

Prelaz bakterije u krvotok i izazivanje bolesti

Pad imuniteta ili virusne infekcije gornjih disajnih puteva mogu aktivirati bakteriju da pređe sa sluzokože u krvotok, što izaziva meningokoknu sepsu. Ova bakterija ima izražen afinitet prema moždanim ovojnicama i često je uzrok meningitisa.

Način prenošenja i medicinski značaj

Izvor zaraze je čovjek, često asimptomatski nosilac. Prenos je kapljični, ponekad direktnim kontaktom. Meningokokni meningitis varira od blagog do vrlo teškog oblika koji može završiti smrtnim ishodom u 24-48 sati. Početak bolesti može biti postepen sa simptomima nalik upali disajnih puteva ili nagao sa visokom temperaturom i groznicom.

Klinička slika i specifični simptomi

Glavobolja, mučnina, povraćanje i meningealni sindrom su česti. Kožni osip u obliku petehija i ekhimoze javlja se kod 25-60% bolesnika, a herpes febrilis koji se pojavljuje između 3. i 5. dana bolesti ima dijagnostički značaj. Pored meningitisa, meningokok može izazvati sinuzitis, otitis media, bronchopneumoniju, artritis, kardiovaskularne zapaljenja i promjene u nadbubrežnoj žlezdi.

Posljedice i komplikacije meningokokne infekcije

Upala moždanih ovojnica može uzrokovati gubitak sluha, pareze moždanih i spinalnih nerava, konvulzije i hemiplegije. Česti su kasni neželjeni efekti poput gluvoće, slepila, paraliza i epilepsije. Fulminantna meningokokna sepsa, poznata kao Waterhouse-Friderichsenov sindrom, javlja se uglavnom kod djece i vodi brzo do smrti.

Dijagnostika i liječenje

Dijagnoza uključuje krvne pretrage, hemokulturu, bojenje po Gramu i testove zgrušavanja. Terapija se uglavnom zasniva na penicilinima u visokim dozama zbog slabe prohodnosti kroz hematoencefalnu barijeru. Lečenje traje 10-12 dana i pravovremenim liječenjem smrtnost je smanjena na oko 5%. Kod sepse uz penicilin se daju i kortikosteroidi i heparin u teškim slučajevima.