Virus boginja majmuna: simptomi, prenošenje i efikasna preventiva vakcinom

Virus boginja majmuna – osnovne informacije

Virus boginja majmuna pripada rodu Orthopoxvirusa u porodici Poxviridae. Ovaj virus karakteriše bikonkavno jezgro okruženo proteinskom membranom, uz dva lateralna tela. Genetski materijal mu je linearna dvolančana DNK, a replikacija se odvija u citoplazmi. Iz ćelija izlazi lizom ili pupljenjem.

Put prenosa i infekcija

Čovjek može biti zaražen direktnim kontaktom sa zaraženim životinjama ili njihovim proizvodima. Prenos je moguć i sa čovjeka na čovjeka kapljičnim putem, kao i preko kontaminiranih predmeta ili telesnih izlučevina. Zbog ovih načina prenosa, bolest se prvenstveno javlja u centralnoj i istočnoj Africi, mjestima gdje je endemska.

Klinička slika bolesti

Bolest kod ljudi ima slične simptome kao male boginje, mada je obično blaža. Inkubacioni period traje oko 12 dana, nakon čega dolazi do povišene temperature, glavobolje, bolova u mišićima i leđima, uvećanja limfnih čvorova i opšte slabosti. Dva do tri dana nakon pojave temperature pojavljuju se kožne promjene u obliku malih izdignutih papula ispunjenih tečnošću, najprije na licu, a zatim po cijelom tijelu. Promjene prolaze kroz više faza sve do stvaranja krusta koje se potom ljuske i otpadaju. Trajanje bolesti je između dvije i četiri sedmice.

Dijagnoza i liječenje

Dijagnoza se potvrđuje izolacijom virusa iz kožnih lezija, krvi ili vezikularne tečnosti, te pomoću imunofluorescencije, elektronske mikroskopije i seroloških testova poput RIH, RIA i ELISA. Specifičan lijek ne postoji, pa je terapija simptomatska. U endemskim oblastima primjenjuje se preventivna vakcinacija, a osobe koje su bile u kontaktu sa oboljelima takođe se vakcinišu, najkasnije do 14 dana nakon izlaganja virusu.