Ameloblastom: Najčešći Tumor Vilica sa Infiltrativnim Rastom i Visokim Rizikom od Recidiva

Šta je ameloblastom?

Ameloblastom je najzastupljeniji odontogeni tumor, iako čini svega oko 1% svih tumora vilica. Može se javiti u svim životnim dobima, najčešće između treće i pete decenije. Nema značajne razlike u učestalosti između muškaraca i žena, dok se javlja četiri puta češće u donjoj vilici nego u gornjoj. U donjoj vilici tumor se najčešće razvija u predjelu angulusa i ramusa, dok u gornjoj najčešće pogađa tuber maxillae.

Karakteristike rasta i simptomi

Ameloblastom raste sporo ali invazivno, prodire u okolna tkiva nakon uništenja kosti i ima značajnu tendenciju ka ponovnom pojavljivanju, naročito nakon neuspelog hirurškog tretmana. Klinička slika nije jasno definisana, često je tumor asimptomatski dugo vremena i dijagnostikuje se u kasnijim fazama. U zahvaćenoj regiji može doći do otoka kosti, dislokacije zuba, malokluzije i deformacije lica.

Varijeteti i maligni potencijal

Postoje dva malignitetna oblika: maligni ameloblastom i ameloblastični karcinom. Oni uglavnom pogađaju ljude u tridesetim godinama, češće u mandibuli. Maligni ameloblastom može metastazirati, najčešće u pluća, dok ameloblastični karcinom pokazuje malignu mikroskopsku sliku čak i bez metastaza.

Dijagnostika

Dijagnoza se zasniva na anamnezi, kliničkom pregledu, rendgenografiji i patohistološkom nalazu. Rendgenski je detektuju kao monocistični ili policistični tumor. Monocistični se javlja kao jasno ograničeno rasvetljenje slično cisti, dok policistični ima multilokularni izgled sa karakterističnim "mehurićima od sapunice".

Lečenje

Zbog invazivnosti i sklonosti recidivima, konzervativni tretmani nisu adekvatni. Standardno lečenje je široka resekcija zahvaćenog područja sa zdravim marginama; u težim slučajevima izvode se radikalne intervencije poput hemimandibulektomije ili maksilektomije. Radioterapija se gotovo ne koristi zbog radiorezistentnosti tumora.