Proliv kod djece: Uzroci, simptomi i efikasna terapija za akutnu i hroničnu dijareju

Simptomi bolesti digestivnog sistema

Akutne i hronične bolesti probavnog sistema manifestuju se kroz različite znakove kao što su dijareja, povraćanje, zatvor, bol u stomaku i krvarenje iz želuca ili creva. Ovi simptomi se uglavnom javljaju u kombinaciji, često uz gubitak apetita, bledilo i povišenu temperaturu. Njihova pojava nije specifična i može pratiti različite bolesti.

Proliv (dijareja)

Akutna dijareja je jedan od vodećih uzroka smrti kod odojčadi i male djece globalno. Odlikuje se povećanim brojem stolica, smanjenom konzistencijom ili većim obimom stolice, najčešće u prvim dvjema godinama života. Česća je kod beba koje su hranjene kravljim mlekom u odnosu na one koje doje. Dijareja koja traje duže od dvije nedelje smatra se hroničnom i može ukazivati na blage poremećaje ili ozbiljna zdravstvena stanja.

Uzroci i faktori rizika

Dijareju najčešće izazivaju bakterije i virusi, a ređe protozoe i gljivice. Uzroci mogu biti i enzimatski deficit, upalne bolesti creva, imunološki poremećaji, alergije ili intolerancija na hranu. Najčešće bakterije koje se detektuju su šigele, salmonela i patogeni sojevi ešerihije koli. Faktori rizika uključuju veštačko dojenje, lošu higijenu i konzumaciju kontaminirane vode ili hrane. Infekcija se prenosi kontaktom sa ljudskim izmetom ili neposredno prljavim rukama.

Komplikacije i dijagnoza

Proliv može dovesti do ozbiljnih stanja kao što su dehidracija, elektrolitski poremećaji i metabolička acidoza, posebno kod malih beba koje mogu izgubiti preko 200 ml tečnosti po kilogramu telesne mase u jednom danu. Dijagnoza se postavlja putem bakteriološke i virusološke analize stolice.

Lečenje i hidratacija

Terapija obuhvata rehidraciju, dijetu i po potrebi antimicrobne lekove. Oralna rehidracija se primjenjuje kod blage dehidracije, dok se intravenska koristi u težim slučajevima. Dostupni su specijalni rehidratacioni rastvori kao što su Orosal i Orosal 65, prilagođeni različitim uzrastima. U nedostatku ovih rastvora može se napraviti domaća mešavina vode, soli i šećera. Povraćanje ne mora biti kontraindikacija za oralnu rehidraciju ako nije učestalo.

Ishrana tokom bolesti

Pravilna ishrana je ključna za oporavak. Nakon rehidracije uvode se laki obroci poput pirinčane čorbe, čorbe od šargarepe i pire od jabuka, a zatim adaptirano mleko. Ishrana treba da obezbedi dovoljnu energiju i proteine radi sprečavanja malnutricije. Antibiotici se koriste samo pri potvrđenoj bakterijskoj infekciji ili prisustvu teških simptoma kao što su visoka temperatura ili krv u stolici.

Konsultacija sa lekarom je neophodna za pravilnu dijagnozu i izbor terapije.