Sve o fiziološkom i patološkom položaju materice: uzroci, dijagnoza i lečenje inverzije uterusa

Fiziološki položaj materice

Materica je najveći polni organ kod žene i nalazi se u sredini male karlice, između rektuma i mokraćne bešike, tačno ispod terminalne linije i iznad interspinalne linije. Položaj materice definišu stav (positio), verzija (versio) i fleksija (flexio). Stav označava u kojoj osi se materica nalazi unutar male karlice, gde je normalan položaj osovina u osovini karlice. Verzija predstavlja nagib materice u odnosu na vaginu i obično je anteverzija, što znači da je telo materice nagnuto napred prema vagini. Fleksija se odnosi na savijanje tela materice prema grliću, što predstavlja njenu antefleksiju.

Faktori koji menjaju položaj materice

Položaj materice može da se menja pod uticajem fizioloških faktora poput trudnoće i prepunjenosti organa, kao i patoloških uzroka kao što su tumori, adhezije ili eksudati. Promene mogu nastati kako u horizontalnoj, tako i u vertikalnoj ravni, dajući različite variante kao što su retroverzija, lateroverzija ili pomeranje materice gore (elevacija) ili dole (spust ili ispadanje). Materica takođe može da se okrene oko svoje vertikalne ose, što se naziva torzija (uvrtanje) ili rotacija (obrtanje). Inverzija materice je stanje kada se unutrašnja strana materice izvrne ka spolja i može biti parcijalna ili kompletna, što je ozbiljna i retka komplikacija.

Uzroci i klinička slika inverzije materice

Uzroci inverzije nisu potpuno jasni, ali su povezani s kratkom pupčanom vrpcom, iznenadnom trakcijom, hroničnim endometritisom, fetalnom makrozomijom i drugim stanjima. Najčešće se dešava odmah nakon porođaja i prati je postpartalna hemoragija, koja može dovesti do hemoragijskog šoka. U nekim slučajevima može se u vagini videti izbočina tamnocrvene mase. Hronična inverzija je retka i karakterišu je nespecifični simptomi kao što su bolovi u karlici, malaksalost i promenjen sekret.

Dijagnostika i lečenje

Dijagnoza inverzije materice zasniva se na kliničkim znacima i ginekološkom pregledu, gde se primeti odsustvo cerviksa i medijalno pomeranje adneksa. Definitivna potvrda se često postavlja laparotomijom. Lečenje obuhvata hitnu nadoknadu tečnosti, transfuziju krvi i hirurško vraćanje materice u pravilni položaj uz istovremenu primenu uterotonika za smanjenje krvarenja.