Sve što trebate znati o kratkovidosti: vrste, simptomi, lečenje i prevencija miopije

Uvod u kratkovidost

Gotovo svako je barem jednom sreo stariju osobu koja može čitati bez naočara, a verovatno je da je ta osoba kratkovida, tj. ima miopiju. Kratkovidost se lako prepoznaje jer osobe često žmire ili škiluju kako bi bolje vidjele udaljene predmete. Poznat je i sanjalački pogled Merilin Monro, koji je bio tipičan za kratkovidost i doprinosio njenom imidžu.

Vrste kratkovidosti

Miopija nastaje usljed prejake prelamne moći oka ili preduge dužine oka, što dovodi do stvaranja slike ispred mrežnjače. Postoje različiti tipovi uključujući prelomnu, osovinsku, indeksnu i akomodacijsku kratkovidost. Kratkovidost se može svrstati u nisku (do -3 dioptrije), srednju (-3 do -8), i visoku (iznad -8).

Podjela prema uzrastu i razvoju

Oftalmologija razlikuje stacionarnu (školsku) i progresivnu (malignu) kratkovidost. Stacionarna se javlja u školskom dobu i stabilizuje do 21. godine, dok progresivna raste tokom života, ponekad i do -30 dioptrija.

Fenomen "život u kutiji"

Rastući broj kratkovidih ljudi povezujemo s načinom života u urbanim sredinama gdje ljudi provode vrijeme u zatvorenim prostorima i fokusirani su na bliske predmete, što se naziva fenomen "život u kutiji". U ruralnim oblastima, gdje ljudi imaju širu vizuru, incidencija je znatno manja.

Školska kratkovidost

Školska miopija nastaje zbog produženog naprezanja oka prilikom čitanja i učenja lošim uslovima. Javlja se najčešće u pubertetu, stabilizujući se oko 21. godine života sa dioptrijama do -8. Pravilno nošenje naočara ili kontaktnih sočiva ključno je za sprečavanje daljeg pogoršanja vidne oštrine.

Progresivna kratkovidost i komplikacije

Maligna kratkovidost je ozbiljniji oblik koji traje čitav život i često je nasledan. Izdužena očna jabučica može dovesti do komplikacija poput degeneracije mrežnjače i rizika od njenog odvajanju, što je hitno stanje. Laserska terapija može spriječiti takve komplikacije.

Dijagnoza, terapija i preventivne mjere

Kratkovidost se koriguje naočarima sa minus staklima ili kontaktnih sočiva koja poboljšavaju vid i smanjuju umor očiju. Za jaku kratkovidost preporučuju se kontaktna sočiva, dok operacije na rožnjači ili zadnjem delu oka mogu biti opcija zavisno od oblika i težine miopije. Važno je ograničiti vrijeme provedeno na blizu i obratiti pažnju na ishranu. Boravak na svježem vazduhu i unos vitamina mogu pomoći u očuvanju vida.