Kako Dijabetes Utječe na COVID-19: Simptomi, Prevencija i Kontrola Šećerne Bolesti Tokom Pandemije

Šta su korona virusi i COVID-19?

Korona virusi (CoV) su velika porodica virusa koji izazivaju bolesti od obične prehlade do teških stanja poput upale pluća i respiratorne insuficijencije. COVID-19 je bolest izazvana novim korona virusom koji do sada nije bio poznat. Zbog novosti virusa, ne postoji specifičan lek niti vakcina.

Način prijenosa i opstanka virusa

Virus se širi vazdušnim kapljicama koje izlaze iz usta ili nosa zaražene osobe prilikom razgovora, kašljanja ili kijanja. Virus može preživjeti od nekoliko sati do nekoliko dana na različitim površinama, što znači da može doći i do indirektnog prenosa preko kontaminiranih površina. Dezinfekcija alkoholnim rastvorima ubija virus.

Uticaj COVID-19 na osobe sa dijabetesom

Osobe sa dijabetesom nemaju veću vjerovatnoću da obole od COVID-19 nego opšta populacija, ali mogu imati teže simptome i komplikacije ukoliko se zaraze. Zbog toga je neophodno da dijabetes bude dobro kontrolisan, što podrazumijeva održavanje šećera u krvi i HbA1c vrijednosti u ciljnim nivoima koje postavlja ljekar.

Preporučene vrijednosti i prevencija

Prema Nacionalnom vodiču, zadovoljavajuće vrijednosti su: šećer u krvi natašte do 7 mmol/L, šećer 2 sata nakon obroka do 9 mmol/L i HbA1c oko 7%. Tokom pandemije važno je često pratiti vrijednosti glukoze i pridržavati se propisane ishrane i pravila higijene kako bi se smanjio rizik od infekcije.

Terapija i mjere kod oboljelih sa dijabetesom

Terapija insulinom ne smije se prekidati. Potrebno je češće kontrolisati glikemiju i unositi više tečnosti. Potražiti pomoć ljekara ukoliko glikemija ostaje viša od 15 mmol/L duže od 24 sata, ako se jave ketoni u urinu, kontinuirano povraćanje, bol u trbuhu, zadah na aceton ili poremećaj svijesti.

Ishrana i fizička aktivnost

Ishrana treba da ostane prilagođena dijabetesu, s fokusom na smanjen unos ugljenih hidrata poput bijelog brašna, hljeba i krompira. Preporučuju se manji, češći obroci bogati povrćem, ribom, mesom i mlečnim proizvodima s niskim sadržajem masti. Fizička aktivnost može biti otežana u uslovima izolacije, ali ostaje važna za smanjenje stresa i bolju kontrolu šećera u krvi. U slučajevima smanjene aktivnosti potrebno je prilagoditi unos hrane.

Uz dosljednu terapiju, pravilnu ishranu i mjere prevencije, rizik od komplikacija kod osoba sa dijabetesom tokom pandemije COVID-19 može biti značajno smanjen.