Rotaviroza kod djece i odraslih: Simptomi, uzročnik i efikasno liječenje rehidratacijom

Šta je rotaviroza?

Rotaviroza je akutna zarazna bolest koja se manifestuje toksičnim i gastrointestinalnim simptomima. Izazivač je rotavirus, RNK virus veličine 65-75 nm, koji ima dvolančanu RNK jezgru i dva omotača, pri čemu je spoljašnji sloj infektivan za čovjeka. Postoji pet tipova virusa (A, B, C, D i E), a za oboljevanje ljudi najznačajniji je tip E.

Izvor i prenošenje infekcije

Izvor zaraze su oboljeli ljudi i asimptomatski virusonoše. Virus se izlučuje velikim količinama putem fekalija, što dovodi do zagađivanja okoline. Infekcija se prenosi fekalno-oralnim putem, uglavnom preko vode, hrane i kontaminiranih površina. Bolest najčešće pogađa djecu do dvije godine, ali se može javiti i kod odraslih.

Klinička slika rotaviroze

Inkubaicioni period traje od 12 sati do 3 dana. Bolest počinje naglo sa pojavom proliva, mučnine, povraćanja i bola u trbuhu, najčešće paraumbilikalno. Temperatura tijela je normalna ili blago povišena. Stolice su tečne i žuto-braonkaste, sa učestalošću od 5-6 dnevno. Bolest prati umerena dehidratacija i poremećaj minerala u organizmu, a simptomi se povlače za 3-4 dana.

Atipični oblici rotaviroze imaju blažu kliničku sliku, uglavnom izraženije povraćanje i proliv, ali su značajni zbog trajne virusonoštva. Teška forma bolesti karakteriše se poremećajem hidroelektrolitnog balansa i kardiovaskularnim komplikacijama. Kod djece se često javlja dekompenzovana metabolička acidoza i akutna bubrežna insuficijencija uz smanjenu diurezu, albuminuriju, leukocituriju i eritrocituriju, kao i povećan sadržaj azotnih produkata u krvi.

Udružene infekcije ukazuju na prisustvo drugih virusnih ili bakterijskih uzročnika i dovode do febrilnosti, intoksikacije i prisustva patoloških primesa u stolici. Gubitak tečnosti i elektrolita je tada izraženiji.

Dijagnoza i terapija

Dijagnoza rotaviroze se postavlja na osnovu epidemioloških podataka, kliničke slike i laboratorijskih analiza kojima se dokazuje prisustvo virusa u stolici.

Specifičan lijek ne postoji, te je osnovna terapija aktivna rehidromineralizacija. Preporučuje se dijetetski režim koji uključuje čaj, sok i mineralnu vodu, uz ograničenje unosa slatkog, mleka i većih količina ugljenih hidrata.