Sve što treba znati o retroverziji i retrofleksiji materice: uzroci, simptomi i liječenje

Fiziološki položaj materice

Materica je najveći ženski polni organ smješten u sredini male karlice, ispod terminalne karlične linije, ispred rektuma i iza mokraćne bešike. Njeno normalno stanje podrazumijeva umerenu anteverziju i antefleksiju, gdje se dno materice nalazi u visini terminalne linije, a grlić na nivou interspinalne linije. Verzija označava nagib materice prema vagini, dok fleksija opisuje savijanje tela materice prema grliću, stvarajući ugao od preko 90 stepeni.

Patološke promjene položaja materice

Položaj materice može se mijenjati uslijed različitih faktora i to u horizontalnoj ili vertikalnoj ravni. Retrodevijacije obuhvataju retroverziju, retrofleksiju i kombinaciju retroverzije-fleksije materice, kod kojih je dno okrenuto unazad prema rektumu ili Duglasovom prostoru. Retroverzija karakteriše dno materice okrenuto prema rektumu s tupim uglom između tela i grlića, dok je kod retrofleksije telo savijeno unazad u odnosu na grlić.

Uzroci retrodevijacija

Uzroci mogu biti kongenitalni ili stečeni. Kongenitalne retroverzije su rijetke i javljaju se često kod djece i adolescenata. Stečene nastaju najčešće poslije porođaja, zapaljenja male karlice, mehaničkog pritiska tumora ili endometrioze. Pojava retroverzije-fleksije često je povezana sa puerperijumom, zapaljenskim procesima i drugim komplikacijama.

Klinička slika i dijagnoza

Mobilna retroverzija-fleksija može biti asimptomatska ili izazivati bolove u donjem dijelu leđa, tegobe tokom menstruacije, probleme sa mokrenjem, sterilitet ili pobačaje. Fiksirana retrofleksija često uzrokuje jače simptome, uključujući ozbiljne bolove i poremećaje menstruacije. Dijagnostika se bazira na anamnezi, simptomima i ginekološkom pregledu.

Lečenje i profilaksa

Kod mobilnih i bezsimptomatskih retrodevijacija liječenje nije neophodno. Kad postoje simptomi ili komplikacije poput sterilnosti, preporučuje se detaljnija analiza i terapija uz primjenu gimnastike, nošenje midera i u nekim slučajevima repozicija materice bimanuelnom metodom ili hirurškim putem. Kod fiksiranih oblika se prvo nastoje otkloniti osnovni uzroci, a potom po potrebi im se pristupa hirurškom liječenju. Profilaksa se odnosi na pažljivo vođenje porođaja i postporođajni oporavak, uključujući pravilnu njegu, odmor i kontrolu intraabdominalnog pritiska kako bi se smanjio rizik od nastanka ovih promjena.